الشيخ السبحاني
32
در سرزمين تبوك (تفسير سوره توبه) (فارسى)
ولو به قيمت سرگردانى صدها مسافر در وسط بيابان باشد . چندى قبل جرايد ايران نوشته بودند : روزى گاوهاى مقدس ! باندهاى فرودگاه دهلى را اشغال كرده بودند ، از اين جهت برج مراقبت به هواپيماهاى داخلى و خارجى اخطار كرد كه فرود آمدن در اين فرودگاه ممنوع است تا وقتى كه معبودهاى مقدس ملت هند با كمال ميل و رغبت اين منطقه را ترك گويند . بدين ترتيب ، علت سختگيرى خدا و پيامبر دربارهء مردم مشرك و گمراه روشن گرديد . راستى جاى تعجب است گروهى ( خاورشناسان مسيحى ) كه خود را خداپرست و پيرو كتابهاى آسمانى مانند تورات و انجيل مىدانند و اعتراف دارند پيامبران براى اشاعهء خداپرستى و طرد بتپرستى برانگيخته شدهاند ، با وجود اين ، اعلام بيزارى پيامبر را در اين آيات با اصول آزادى ، منافى دانستهاند و نهضت پيامبر را برضد مشركان پيمانشكن ، روشى غير اصولى تلقى كردهاند در صورتى كه عمل پيامبر دنبالهء مبارزههاى پيامبران پيشين است . در پايان بايد از اين گروه اشكال تراش پرسيد : آيا پيامبر با اين عمل به جامعهء بشرى خدمت كرد و آنان را از زبونى و ذلت آزاد ساخت يا نه ؟ بهطور مسلم نمىتوان دومى را انتخاب نمود ؛ زيرا هيچ حقشناسى مبارزه با شرك را كار بىفايدهاى نمىداند پس طبعاً بايد قسمت اول را برگزيد و آن اينكه اين عمل به نفع جامعهء بشرى بود . با اين فرض ، اعمال زور و قدرت از چنين امورى صحيح و منطقى خواهد بود هر چند طرف آنرا كار غير عادلانه بداند . نكات آيات 1 . جملهء « فَسِيحُوا فِى الأَرضِ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ » به مشركان مهلت مىدهد كه چهار ماه آزادانه در روى زمين بگردند ، چنين آزادى موقتى يكى از افتخارات حكومت جوان اسلام است كه به دشمن مهلت مىدهد در اين مدت بينديشند ،